Το Τμήμα Πολιτιστικής Κληρονομιάς και Σύγχρονου Πολιτισμού:

• Ασχολείται με θέματα που αφορούν την προστασία και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς και την ανάπτυξη του σύγχρονου πολιτισμού στο χώρο της Μακεδονίας και της Θράκης.
• Παρακολουθεί την κυβερνητική πολιτιστική πολιτική και προωθεί την εφαρμογή του Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου για τον Πολιτισμό στο χώρο της Βόρειας Ελλάδας, παρέχοντας τις αναγκαίες διευκολύνσεις στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του.
• Σε συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσιακές μονάδες του Υπουργείου, παρακολουθεί τις πολιτικές και τα προγράμματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περιοχή.
• Συγκεντρώνει, μελετά και γενικά επεξεργάζεται στοιχεία για την κατάρτιση προγραμμάτων για την προστασία, ανάδειξη και αξιοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς και της σύγχρονης δημιουργίας στο χώρο ευθύνης του, καθώς και για την εκτέλεση αυτών σε συνεννόηση με το αρμόδιο θεματικό Υπουργείο.
• Στηρίζει θεσμοθετημένες πολιτιστικές πρωτοβουλίες, και ενισχύει δράσεις πολιτιστικών φορέων του εξωτερικού, συμμετέχει στην κατάρτιση, εισήγηση και γνωμοδότηση για πολιτιστικά αναπτυξιακά προγράμματα, περιφερειακού, εθνικού και διακρατικού χαρακτήρα, του βορειοελλαδικού χώρου στο πλαίσιο της κυβερνητικής πολιτιστικής πολιτικής. Συμμετέχει δε και στην παρακολούθηση της πορείας τους και εισηγείται τις αναγκαίες, βάση των εκάστοτε συνθηκών και απαιτήσεων, τροποποιήσεις τους.
• Προωθεί δράσεις και προγράμματα προβολής της πολιτιστικής κληρονομιάς και παράδοσης και της σύγχρονης πνευματικής και καλλιτεχνικής δημιουργίας. Για το σκοπό αυτό συνεργάζεται με τοπικούς και εθνικούς φορείς.
• Δημιουργεί πεδία συνεργασίας αναφορικά με την παιδεία και τον τουρισμό, εξειδικεύοντας την κυβερνητική πολιτική στο χώρο της Μακεδονίας και της Θράκης.
• Ειδικότερα το Τμήμα Πολιτιστικής Κληρονομιάς και Σύγχρονου Πολιτισμού:
• Συνεργάζεται με το αρμόδιο Τμήμα Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων του Υπουργείου για το χαρακτηρισμό κτιρίων ως διατηρητέων ή οικισμών ή τμημάτων αυτών ως παραδοσιακών, λόγω του ιδιαίτερου ιστορικού, λαογραφικού, πολεοδομικού, αισθητικού και αρχιτεκτονικού χαρακτήρα τους και στη θέσπιση όρων και περιορισμών δόμησης τους.
• Συνεργάζεται με το Τμήμα Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων του Υπουργείου για: την αναστολή σε οικισμούς ή περιοχές τους, κάθε εργασίας ανέγερσης νέων κτιρίων, κατεδάφισης ή επισκευής, προσθήκης, αλλαγής εξωτερικής εμφάνισης υφισταμένων κτιρίων, καθώς και κάθε εργασίας υποδομής του οικισμού, όταν πρόκειται να συνταχθεί οριστική πολεοδομική μελέτη ή και ειδικός κανονισμός δόμησης, το χαρακτηρισμό τόπων που παρουσιάζουν ιδιαίτερο φυσικό κάλλος, τον καθορισμό όρων και περιορισμών δόμησης τους με εξαίρεση τους ιστορικούς και τους αρχαιολογικούς, την έγκριση για την ανέγερση οικοδομημάτων σε τόπους που χαρακτηρίζονται ως ιδιαιτέρου φυσικού κάλλους (εξαιρουμένων των ιστορικών και αρχαιολογικών).
• Συμβάλλει στην προστασία των τόπων που χαρακτηρίζονται ή έχουν ήδη χαρακτηρισθεί από το Υπουργείο Πολιτισμού ως ιστορικοί, και σε συνεργασία μετο αρμόδιο Τμήμα Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων του Υπουργείου προχωρεί στον ορισμό όρων και περιορισμών δόμησης και την έγκριση για εκτέλεση οποιουδήποτε έργου σ' αυτούς τους τόπους.
• Προωθεί και συμμετέχει στη συγκέντρωση, στη διατήρηση και στην προβολή γενικά των στοιχείων λαϊκού πολιτισμού στη περιοχή της Βόρειας Ελλάδας, σε συναρμοδιότητα με το Υπουργείο Πολιτισμού.
• Συμμετέχει στην παρακολούθηση, στη μελέτη και στη λήψη μέτρων για την προώθηση γενικά των θεμάτων που αναφέρονται στην ενίσχυση και ανάπτυξη των καλών τεχνών στην περιοχή της Βόρειας Ελλάδας, σε συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού.
• Συμμετέχει στην παρακολούθηση, στη μελέτη και στη λήψη μέτρων για την προώθηση των ζητημάτων που αναφέρονται στην καλλιέργεια των ελληνικών γραμμάτων και μέσω αυτών, στην πολιτιστική ανάπτυξη των κατοίκων της Βόρειας Ελλάδας. Στην ενθάρρυνση της ανάπτυξης των ελληνικών γραμμάτων στην περιοχή αυτή με τις βραβεύσεις, χορηγίες και άλλα μέσα.
• Σε συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού, και τους εποπτευόμενους φορείς και οργανισμούς αυτού, προωθεί και συμμετέχει στη μελέτη, οργάνωση και εποπτεία εκθέσεων και πολιτιστικών εκδηλώσεων με στόχο την πολιτιστική αποκέντρωση και την πολιτιστική προβολή της Ελλάδας στο εσωτερικό και το εξωτερικό.
• Είναι αρμόδιο για την εποπτεία και την ηθική και υλική συμπαράσταση στα ιδρύματα και στα πνευματικά κέντρα καθώς και στα πολιτιστικά σωματεία, που εδρεύουν στην περιφέρεια του Υπουργείου Μακεδονίας Θράκης, σε συναρμοδιότητα με το Υπουργείο Πολιτισμού.
• Ενημερώνει τους πολίτες για προγράμματα και πολιτικές του τομέα του σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.
• Προς εξυπηρέτηση των σκοπών του Τμήματος συνεργάζεται με τα συναρμόδια Υπουργεία, Οργανισμούς και υπηρεσίες των Περιφερειών της Μακεδονίας και της Θράκης, με σκοπό τον ενιαίο σχεδιασμό της πολιτικής και την ομοιόμορφη αντιμετώπιση των επί μέρους θεμάτων.