Θα ήθελα να σας καλωσορίσω στη σημερινή συνέντευξη Τύπου επ’ ευκαιρία της συνδιάσκεψης του Τρίτου Παγκόσμιου Φόρουμ για τη Μετανάστευση και την Ανάπτυξη, που λαμβάνει χώρα στην Αθήνα από τις 2 έως τις 5 Νοεμβρίου υπό τον τίτλο: «Η ένταξη των Μεταναστευτικών Πολιτικών σε Στρατηγικές Ανάπτυξης προς όφελος όλων». Στη συνάντηση αυτή αναμένεται να παρευρεθούν περισσότερες από 130 χώρες, εκπρόσωποι διεθνών οργανισμών και πολυάριθμα μέλη της Κοινωνίας των Πολιτών. Οι δυο πρώτες ημέρες, 2 και 3 Νοεμβρίου, είναι αφιερωμένες στην Κοινωνία των Πολιτών και οι δυο επόμενες στη διακυβερνητική διάσκεψη.

Προτού αναφερθώ στη θεματολογία της 4ημερης αυτής συνάντησης αξίζει να παρουσιαστεί συνοπτικά ο λόγος σύστασης του Φόρουμ προκειμένου να κατανοηθεί και η σπουδαιότητα του όλου εγχειρήματος.

Η ιδέα για τη δημιουργία ενός Παγκόσμιου Φόρουμ για τη Μετανάστευση και την Ανάπτυξη παρουσιάστηκε το Σεπτέμβριο του 2006 κατά τη διάρκεια του «Υψηλού Διαλόγου για τη Διεθνή Μετανάστευση και την Ανάπτυξη» (High-Level Dialogue on International Migration and Development/HLD) από τον τότε Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, Kofi Anan. Στο πλαίσιο του διαλόγου αυτού, περισσότερες από 140 χώρες συζήτησαν για τη διασύνδεση μεταξύ μετανάστευσης και οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης και κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η ορθή διαχείριση της μετανάστευσης μπορεί να αποτελέσει παράγοντα ανάπτυξης τόσο για τα κράτη αποστολής όσο και προορισμού των μεταναστών. Συμφώνησαν δε ότι η μετανάστευση από επιλογή και όχι από ανάγκη είναι αυτή που θα προσδώσει τα μεγαλύτερα οφέλη σε όλα τα εμπλεκόμενα μέρη. Οι συμμετέχοντες σε αυτή τη συνάντηση αποφάσισαν να συνεχίσουν το διακυβερνητικό διάλογο δημιουργώντας ένα φόρουμ συζήτησης, άτυπο και μη δεσμευτικό, το οποίο θα προωθεί την παραγωγή και διατύπωση πρακτικών συμπερασμάτων και τη συνεργασία μεταξύ των κυβερνήσεων.

Το Πρώτο Παγκόσμιο Φόρουμ για τη Μετανάστευση και την Ανάπτυξη, την προεδρία του οποίου άσκησε το 2007 το Βέλγιο, εξέτασε τις επιπτώσεις της μετανάστευσης σε θέματα οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης καθώς και σε θέματα πολιτικής συνοχής. Το Δεύτερο Παγκόσμιο Φόρουμ, του οποίου προΐσταντο οι Φιλιππίνες, έδωσε έμφαση στο ανθρώπινο πρόσωπο της μετανάστευσης και στην προστασία των δικαιωμάτων των μεταναστών.

Στις 16 Δεκεμβρίου 2008 η Ελλάδα ανέλαβε την ετήσια Προεδρία του Τρίτου Παγκόσμιου Φόρουμ με κύριο στόχο να αναδείξει τρόπους μέσα από τους οποίους η μετανάστευση μπορεί να αποτελέσει μέρος της ανάπτυξης και το αντίστροφο. Κατά τη διάρκεια της θητείας της η Ελληνική Προεδρία επεδίωξε την ενίσχυση του χαρακτήρα του Φόρουμ ως πλαισίου για ανοικτό και παραγωγικό διάλογο, ως πλατφόρμας ανταλλαγής καλών πρακτικών μεταξύ των κρατών και ως πεδίου ανίχνευσης ελλειμμάτων πολιτικής. Προτεραιότητά της αποτέλεσε και αποτελεί η παραγωγή απτών αποτελεσμάτων, προκειμένου εν συνεχεία να αναληφθούν πολιτικές πρωτοβουλίες με στόχο την ενσωμάτωση των μεταναστευτικών πολιτικών σε αναπτυξιακές στρατηγικές σε εθνικό, περιφερειακό και διεθνές επίπεδο, καθώς και η διερεύνηση των επιπτώσεων της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης στο πεδίο της διάδρασης μετανάστευσης-ανάπτυξης.

Κατά τη Συνδιάσκεψη της Αθήνας θα λάβουν χώρα συζητήσεις σε τρεις Στρογγυλές Τράπεζες. Οι Τράπεζες αυτές θα επεκτείνουν το διάλογο σε νέα επίπεδα, θα μελετήσουν θέματα τα οποία έχουν ήδη συζητηθεί σε προηγούμενες συναντήσεις του Φόρουμ προσεγγίζοντάς τα από διαφορετικές οπτικές γωνίες και θα συνεχίσουν τη μελέτη των τεχνικών θεμάτων που είθισται να αναλύονται σε κάθε συνάντηση προκειμένου να παρακολουθείται σε ετήσια βάση η συντελεσθείσα πρόοδος.

Το ενδιαφέρον της Ελλάδας για την παραγωγή απτών αποτελεσμάτων μέσα από το φιλόδοξο εγχείρημα του Παγκοσμίου Φόρουμ για τη Μετανάστευση και την Ανάπτυξη είναι έκδηλο, καθώς η χώρα μας μέσα σε λίγα χρόνια μετατράπηκε από χώρα αποστολής σε χώρα προέλευσης και διέλευσης μεταναστών. Όντας το νοτιοανατολικό σύνορο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μιας ζώνης χωρών ταυτισμένης με την οικονομική και κοινωνική ευημερία, δέχεται κάθε χρόνο δεκάδες χιλιάδες μετανάστες οι οποίοι αναζητούν μια ακτίδα αισιοδοξίας. Το αποτέλεσμα αυτής της μαζικής εισροής είναι να αριθμεί πλέον 1 εκατ. μετανάστες, νόμιμους και μη, όταν ο συνολικός πληθυσμός της αγγίζει τα 11 εκατομμύρια.

Εκ του αποτελέσματος, η παρουσία των μεταναστών στην Ελλάδα μόνο θετική μπορεί να χαρακτηριστεί. Η συμβολή τους στην ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας είναι αδιαμφισβήτητη. Εκτός από την κάλυψη κενών θέσεων απασχόλησης σε παραγωγικούς τομείς, συνέβαλαν στην αύξηση της ενεργούς ζήτησης -που με τη σειρά της οδήγησε στη δημιουργία πρόσθετων θέσεων εργασίας για τους Έλληνες εργαζόμενους-, στη βελτίωση των δημογραφικών δεικτών, στη στήριξη των ασφαλιστικών συστημάτων και γενικά στην αύξηση του δυνητικού παραγόμενου προϊόντος. Οι χαμηλές αμοιβές τους βοήθησαν στη μείωση του κόστους παραγωγής, στη συγκράτηση των πληθωριστικών πιέσεων και στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας. Λαμβάνοντας τις άμεσες καθώς και τις έμμεσες επιδράσεις, η συμβολή των μεταναστών στο ελληνικό ΑΕΠ υπολογίζεται ότι ξεπερνά το 4%. Καθώς η κοινωνική ένταξη απελευθερώνει τις παραγωγικές τους δυνάμεις, είμαστε έτοιμοι να υλοποιήσουμε και το πακέτο των δεσμεύσεών μας γνωρίζοντας την ώθηση που θα λάβει η ελληνική κοινωνία.

Στην εποχή της παγκοσμιοποίησης, όπου οι αυξημένες μεταναστευτικές ροές αποτελούν ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά της, οι αναπτυξιακές διαδικασίες δεν πρέπει να ειδωθούν ως μέσο ανάσχεσης της έλευσης μεταναστών, αλλά ως δικαίωμα. Η μετανάστευση και η ανάπτυξη αποτελούν δυο συμπληρωματικές οδούς, που -υπό προϋποθέσεις- δημιουργούν καλύτερες συνθήκες διαβίωσης. Στο μέλλον η οικονομική μετανάστευση πρέπει να ωθείται όλο και περισσότερο από επιλογή, παρά από ανάγκη. Αισιοδοξούμε ότι στο τέλος της συνδιάσκεψης της Αθήνας οι τελευταίες σκέψεις δεν θα αποδίδονται στους ρομαντικούς του Φόρουμ αλλά στους πραγματιστές. Και για να γίνει αυτό απαιτείται η συμμετοχή όλων μας προκειμένου να καταστήσουμε την ευημερία, την ασφάλεια και τη δικαιοσύνη προνόμιο όχι των λίγων, αλλά δικαίωμα των πολλών.